dev
دەڤKökenKokkrş. Far. dahān, Sor. dem
- 1
Ağız
Mirovê heqîqetbêj her gotineke ku ji devê wî derdikeve bi hevsengiya wijdanê dipîve.
Hakikat sözcüsü insan, ağzından çıkan her sözü vicdan terazisinde tartar.
Dev jê berde, bila di cihê xwe de be
Bırak onu, yerinde dursun.
Devê te neketiyê tu pêşberî min xeberdî
Karşımda konuşmaya dilin varmadı / cüret edemedin.
- 2
ağız, giriş, kapı, menfez: - devê bîrê: kuyu ağzı; - devê derî: kapı ağzı, kapı dibi
Herin, devê xizna min vekin!
Gidin, hazinemin kapısını açın!
- 3
kenar, kıyı: - devê çem: ırmak kenarı
Her sê mirov hatine devê çemekî
Üç adam da bir ırmağın kenarına geldiler.
- 4
(kesici aletlerde) keskin kenar, ağız, namlu.
Bavê min got: "Devê vê kêrê pir kund bûye, ez ê wê hêj bikim."
Babam dedi ki: "Bu bıçağın ağzı çok körelmiş, ben onu bileyeceğim."
Deyimler ve öbeklerBiwêj û komepeyv
dev-diran a) ağız; b) dedikodu, lakırdı, laf söz;
dev ji tiştekî berdan a) bir şeyi/birini kendi hâline bırakmak; b) vazgeçmek, peşini bırakmak (EşanlamlıHevwate: dest jê kişandin);
dev û çav yüz göz, sima, çehre;
dev û lêv ağız dudak;
devê yekî neketin cüret edememek, ağzına alamamak, dili varmamak;
devê şûr kılıcın ağzı, kılıç namlusu.