N ن

489 madde489 serbêje

-

-naksonekAdlara eklenerek duygu, nitelik veya tesir bildiren sıfat yapım…
-nassonekBir bilim dalında veya alanda uzmanlık, tanıma ve bilme…
-nasîsonekAd veya sıfatlara gelerek bilim dalı, araştırma ve inceleme…

na

nazf.Hayır
na-önekŞimdiki zaman ve gelecek zaman fiillerinin başına gelerek…
nabosdiş.Çıkmaz sokak, sonu kapalı yol
nakokîdiş.Çelişki, tezat, uyumsuzluk, tutarsızlık hâli
naldiş.At nalı, nal
nalbender.Nalbant (at ve binek hayvanlarını nallayan usta)
nalbendîdiş.Nalbantlık mesleği
nalçediş.Nalça…
nalenaldiş.İnilti, sızlanma, sürekli feryat ve inleme sesi
nalînf. gçsz. & diş.İnlemek, sızlanmak, feryat edip ağlamak
namediş.Mektup, yazılı haber, ferman, risale
namebirdiş.→ postevan
namerdsf. & er.Namert, alçak, korkak, vefasız ve mertlikten uzak kimse
namerdîdiş.Namertlik, alçaklık, vefasızlık ve korkaklık tavrı
namildiş.İki omuz arası, kürek kemikleri bölgesi, sırtın üst kısmı
namoyîdiş.→ biyanîtî
namûsdiş.Namus, haya, iffet, şeref, haysiyet
naner.Ekmek
nanbexşsf.Ekmek bağışlayan, cömert, fakir fukaraya sofra açan hami
nanpêjer.Ekmekçi, fırıncı, ekmek pişiren kimse
nanpêjîdiş.Fırıncılık, ekmek pişirme sanatı ve mesleği
nanxurer. & diş.Ekmek yiyen, sofra ortağı, nimetten nasiplenen
nanzikîzf.Karın tokluğuna, günübirlik ancak boğazını doyuracak kadar, kıt…
narincdiş.Turunç, acı portakal (Citrus aurantium)
narincîsf.→ pirteqalî
narincokdiş.Turunç, süs turuncu (ağacı ve meyvesi)
narînsf.İnce belli, zarif, endamlı, narin
narînîdiş.Narinlik, incelik
nassf.Tanıdık, tanış, aşina
nasandinf. gçl.Tanıtmak
nasdarsf.Tanıdık, bilinen, aşina olunan şahıs veya durum
nasîIdiş.Tanışıklık, aşinalık, tanıma durumu
nasîIIsf. & er.Toy, tecrübesiz, acemi, çömez
nasînf. gçl.Tanımak, bilmek
naskirinf. gçl. & diş.Tanımak
nasnamediş.Kimlik, hüviyet kartı, bir kimsenin veya milletin öz belirteci
nasnavdiş.Lakap, takma ad, mahlas
nasyarer. & sf.Tanıdık kimse, tanış, aşina
navIer.Ad, isim
navIIdiş.Orta, merkez, iç, hane içi
navIIIed.İçine, -e doğru
navIVdiş.İshal, dizanteri, karın sürgüsü
navandinf. gçl.Adlandırmak, ad vermek
navberdiş. & ed.Ara, fasıla, mola, mesafe
navberaşîtîdiş.Arabuluculuk faaliyeti, sulh hakemliği ve uzlaştırma makamı
navberdarer. & diş.Arabulucu, uzlaştırıcı, iki taraf arasında fasıla veya köprü…
navbeyndiş. & ed.Ara, mesafe, fasıla
navbeynkarer. & diş.Arabulucu, iki taraf arasında anlaşma ve sulh sağlayan hakem
navbihûrdiş.Geçiş dönemi, ara dönem, iki aşama arasındaki köprü menzil
navbirîdiş.Ara, paydos, mola, teneffüs
navborîsf.Adı geçen, söz konusu
navciher. & diş.→ navbeynkar
navçavdiş.Alın, iki kaş ve gözün arası, çehre ortası
navçediş.İlçe; bölge
navdarsf.Ünlü, meşhur, tanınmış, adı duyulmuş, namlı
navdarîdiş.Ün, şöhret, nam, tanınmışlık
navdengsf. & diş.Ün, şöhret, nam; ünlü, herkesçe bilinen
navdengîdiş.Ünlülük, şöhret sahibi olma hâli, muteberlik
navdewletîsf.Uluslararası, devletlerarası
navdêrdiş.Ad, isim, canlı veya cansız varlıkları gösteren sözcük türü
navenddiş.Merkez, orta yer (somut ve soyut)
navendîsf.Merkezi, merkeze bağlı, merkezle ilgili olan
navendparêzsf.Merkeziyetçi, yetki ve gücün başkentte toplanmasını öngören
navendparêzîdiş.Merkeziyetçilik, yerel yönetimleri kısıtlayıp merkeze bağlama…
naverastdiş.Tam orta, merkez, orta yer
naverokdiş.İçerik, muhteva
navêşdiş.İshal, dizanteri
navgîndiş.Araç, vasıta, alet, ortam
navgînîdiş. & sf.Vasıtalı olma durumu, araçsallık, aracılık
navikdiş.Göbek, göbek deliği
navînsf.Orta, merkezî, ortadaki
navneteweyîsf.Uluslararası, milletlerarası, beynelmilel
navnîşdiş.Liste, dizin
navnîşandiş.Adres, ikametgâh adresi; ipucu, belirteç
navokîsf.Nükleer, çekirdeksel
navrandiş.→ peyk
navrûdiş.Arayüz, kullanıcı arayüzü
navtengdiş.Eyer kolanı, binek hayvanının semerini veya eyerini karnının…
navûdengsf. & diş.→ navdeng
navxweyîsf.İçsel, dahili, yurt içi veya bünye içi durumlara ait
navzêrînsf.Adı altın harflerle yazılmış, şanlı, hatırası aziz ve unutulmaz…
nawer.→ nav I
naxirdiş.Sığır sürüsü
nayînf. gçl.Cinsel ilişkide bulunmak, çiftleşmek, düzmek…
nazdiş.Naz, işve, cilve
nazdarsf.Nazlı; nazik
nazdarîdiş.→ nazenînî
nazenînsf.Nazenin, zarif, narin, cilveli, sevimli
nazenînîdiş.Nazeninlik, zarafet, incelik, narinlik hâli
naziksf.Narin, nazik, ince yapılı, kırılgan
nazikanezf.Nazikçe, kibarca, zarif bir edayla
nazikîdiş.Naziklik, kibarlık, nezaket

ne

nebağ.Değil, yok (olumsuzluk bildirir)
ne-önekİsim ve sıfatların başına gelerek olumsuzluk yapan önek…
neadilsf.Adaletsiz, insafsız, haksız, hak ve hukuk tanımayan
neadilîdiş.Adaletsizlik, hakkaniyetsizlik, haksız uygulama
neavsf.Susuz, kurak, çorak, suyu bulunmayan arazi veya toprak
neavîdiş.Susuzluk, kuraklık, çoraklık hâli
nebadiş.Fırtına, şiddetli kasırga, tipi
nebaşsf.Kötü, fena, uygunsuz, çirkin, sağlığı bozuk
nebaşîdiş.Kötülük, fenalık, uygunsuzluk
nebatdiş.Bitki, nebatat, yeşillik
nebawersf.İnançsız, kuşkucu, güven duymayan, şüpheci
nebawerîdiş.İnançsızlık, güvensizlik, şüphecilik durumu
nebaxdiş.Filiz, yeni sürmüş taze dal, fidan
nebextsf.Bahtsız, talihsiz, kısmetsiz
nebextewarsf.Bahtsız, talihsiz, mutsuz, kadersiz kimse
nebextewarîdiş.Bahtsızlık, mutsuzluk, talihsizlik hâli
nebezsf.Yılmaz, boyun eğmez, dize gelmez, yenilmez, cesur
nebîer.Nebi, peygamber, Allah'ın elçisi
nebûkdiş.Oyuncak bebek, gelin kuklası
nebûndiş.Yokluk, mevcut olmama durumu, adem
necarer.Marangoz, dülger, doğramacı
necarîdiş.Marangozluk, dülgerlik mesleği
necebsf.Acayip, garip, şaşırtıcı, hayret verici
necissf.Necis, dinen pis ve mundar, murdar
necistîdiş.Necaset, necislik, murdarlık, kirlilik
neçarsf. & zf.Naçar, çaresiz, mecburen, eli kolu bağlı
neçaresersf.Çözümsüz, halledilmemiş, dermansız kalan sorun veya hastalık
neçareserîdiş.Çözümsüzlük, çıkmaz, bir meselenin hâl yoluna konulamayışı
neçarîdiş.Çaresizlik, naçarlık, zorunluluk
nederbazbûyîsf.→ negerandî
nediyarsf.Belirsiz, meçhul, görünmeyen, açık olmayan
nediyarîdiş.Belirsizlik, müphemlik, bilinmezlik durumu
nedostsf.Dost olmayan, hasmane tavır takınan, yabancılaşmış taraf
nedurustsf.Yanlış, dürüst olmayan, hileli, çarpık
nedurustîdiş.Yanlışlık, dürüst olmama hâli, hilekârlık
nefeldiş.Yonca, üçgül (Trifolium)
neferer. & diş.Kişi, fert, şahıs
nefesdiş.Nefes, soluk
nefretdiş.Nefret, tiksinti, derin kin ve buğz
nefretpêkersf.Nefret uyandıran, tiksindirici, iğrenç tavırlı kimse
nefsdiş.Nefis, can, benlik, insanın iç arzuları ve zatı
nefsbiçûksf.Alçakgönüllü, mütevazı, kibirden uzak duran insan
nefsbiçûkîdiş.Alçakgönüllülük, tevazu, mahviyet
nefsmezinsf.Kibirli, gururlu, kendini herkesten üstün gören
nefsmezinîdiş.Kibirlilik, gurur, kendini beğenmişlik afeti
neftdiş.Petrol, ham petrol, gazyağı
neftdarsf.→ petrolî
neftikdiş.→ kirpît
neftîsf.→ petrolî
negerandîsf.Geçişsiz
negeroksf.→ negerandî
negirsf.Dizginlenemez, zaptedilemez, hırçın, inatçı, baş eğmez
neguhêrbarsf.Değişmez, sabit, sarsılmaz, zamanla başkalaşmayan ilke
neguhêrbarîdiş.Değişmezlik, sabitlik, ebedi kalıcılık vasfı
negumandarsf.Şüphesiz, kesin, kuşku götürmez, aşikâr
neguncawsf.Uygunsuz, yakışıksız
nehsayıDokuz (9 sayısı)
nehasf.Dokuzuncu
nehberkdiş.Dokuztaş oyunu (dokuzar taşla oynanan geleneksel zekâ oyunu)
nehemsf.→ neha
nehemînsf.→ neha
nehengdiş.Balina, devasa deniz memelisi, deniz ejderhası simgesi
neheqsf.Haksız, adaletsiz, hukuka aykırı, zalimce
neheqanesf. & zf.→ nolaheq
neheqîdiş.Haksızlık, zulüm, adaletsizlik
nehêkdiş.Dokuzda bir (1/9 kesri)
nehêngoldiş.→ nogin
nehênîdiş. & sf.→ nihênî
nehênîtîdiş.→ nihênîtî
nehişsf.Kendinde olmayan, baygın, şuursuz
nehişîdiş.Şuursuzluk, baygınlık
nehiştinf. gçl.Yerle bir etmek, yok etmek, taş üstünde taş bırakmamak
nehîşsf.→ dîn II
nehîtdiş.İri kaya kütlesi, yekpare sarp kaya parçası, monolit
nehsedsayıDokuz yüz (900 sayısı)
nehsîdiş.→ bedbextî
nehtikdiş.→ navçav
nehyêsf.→ neha
nekhadiş.→ nikha
neksdiş.Böğür ağrısı, kaburga altındaki keskin batma veya sancı…
neksediş.Gerileme, darbe, hezimet, nüksetme, itibar kaybı
nemsf.Nemli, rutubetli, ıslak
nemazf.Artık... yok, kalmadı, sona erdi, artık yapmaz oldu
nemamer.Gammaz, müfsit, fitneci, ara bozan hilekâr kimse
nemamîdiş.Gammazlık, fitnecilik, ara bozuculuk, hıyanet
nemanf. gçsz. & diş.Yok olmak, tükenmek, son bulmak, soyu tükenmek
nemayîdiş.Nemlilik, rutubet, ıslaklık
nemayîndesf.→ fanî
nemayîndetîdiş.→ fanîtî
nemazezf.Özellikle, bilhassa, ezcümle (Ar. lā siyyamā karşılığı)
nemerdsf.→ bêbext
nemirsf.Ölümsüz, baki, ebedi
nemirîdiş.Ölümsüzlük, ebediyet, bekâ, eserleriyle ebediyen yaşama hâli
nenassf.Bilinmeyen, tanınmayan, yabancı, meçhul
nepaksf.Kirli, murdar, haram, necis; hilekâr, fesat
nepakîdiş.Kirlilik, murdarlık, haramzadelik, hıyanet hâli
nepandîsf.→ nepen
nepejirandîsf.Reddedilmiş, kabul görmemiş, onaylanmamış
nepensf.Gizli, saklı, örtülü, sırlı, gizemli
nepenîdiş.Gizlilik, gizem, sır
nepenîtîdiş.→ nepenî
neperwerdesf.Eğitimsiz, tahsilsiz, görgüsüz ve terbiyeden yoksun kimse
nepixînf. gçsz.→ perçifîn
nepoxdiş.Su kabarcığı, ciltte toplanan su kabarcığı, bül
neqanûnîsf.Yasadışı, gayrimeşru, kanuna aykırı
neqbdiş.Tünel, lağım, yer altı dehlizi, yeraltı geçidi
neqder.Nakit para, peşin para
neqebdiş.Dağ geçidi, sarp boğaz, iki tepe arasındaki gedik
neqildiş.Anlatı, hikâye, rivayet
neqişdiş.Nakış, işleme, motif, oyma süs, resim
neqişandinf. gçl.Nakşetmek, işlemek, oymak, süslemek, resmetmek
neqşînsf.→ gulgulî
nerastsf.Yanlış, doğru olmayan
nerazîsf.Hoşnutsuz, memnuniyetsiz, itiraz eden, muhalif duruşlu
nerazîbûndiş.Hoşnutsuzluk, itiraz, memnuniyetsizlik beyanı
nerdewandiş. çoğ.→ derenc
nerehetsf.Rahatsız, huzursuz
nerênîsf.Olumsuz, negatif
nerîndiş.→ awir
nermsf.Yumuşak, gevşek, esnek, sert olmayan
nermalavdiş.Yazılım (bilişim programları bütünü; İng. software)
nermalavçêkerer. & diş.Yazılımcı, programcı, yazılım geliştirici
nermayîdiş.Yumuşaklık, esneklik, şefkat ve hilm hâli
nermbûndiş.Yumuşama, esneme, şiddetini kaybetme durumu
nermiksf.Yumuşacık, yumuşak
nermikazf.→ hêdîka
nermkersf.Yumuşatıcı, sakinleştirici, sertliği gideren merhem veya madde
nerxdiş. & er.→ nirx
nerxandinf. gçl.→ nirxandin
nerxîer. & diş.İlk doğan çocuk, ilk göz ağrısı, ilk yavru
nerxzaner. & diş.Eksper, değer biçici, mal ve mülkün kıymetini takdir eden…
nesaxsf.Hasta, rahatsız, keyifsiz
nesaxîdiş.Hastalık, rahatsızlık
nesibdarsf.Nasipli, kısmetli, talihi açık insan
nesîber.Nasip, hisse, pay, kısmet, talih
nesîbkarsf.Kısmetini arayan, nasipli çalışan, rızkını emekle kazanan
nesîhetdiş.Nasihat, öğüt, vaaz
nesler.Nesil, soy, zürriyet, kuşak
nesrdiş.Nesir, düzyazı, manzum olmayan edebi metin türü
nesrvaner. & diş.Nesir yazarı, nasir, düzyazı ustası
neşrdiş.Neşir, basım, kitap veya gazete yayımlama işi
neşrxanediş.Yayınevi, matbaa, neşriyat basımevi
neşterdiş.Neşter, cerrah bıçağı
neştergerîdiş.Cerrahi operasyon, ameliyat
netewediş.Ulus, millet
neteweperestsf. & er.Milliyetçi, ulusçu kimse
neteweperestîdiş.Milliyetçilik, ulusçuluk
neteweperwersf.Milletsever, ulussever, vatanını ve halkını gönülden seven…
neteweperwerîdiş.Milletseverlik, ulusal bilinci ve yurt sevgisini yüceltme ideali
netewesazîdiş.Ulus inşası, uluslaşma süreci, modern ulusal kurumları kurma…
neteweyîsf.Ulusal, millî
nevisîer. & diş.Üvey çocuk (bir kimsenin eşinin önceki evliliğinden olan çocuğu)
nevîer. & diş.Torun
newaldiş.Vadi, dere yatağı, kanyon, koyak, iki dağ arasındaki çukur alan
newqdiş.Bel, böğür, kaburgaların altındaki bel çukuru
newrozdiş.Newroz bayramı…
newrozanesf. & diş.Newroz armağanı, bahar bayramında çocuklara ve sevdiklere…
newrozerengsf.Newroz renklerinde olan; yeşil, sarı ve kırmızı tonlarla…
newrozîsf.Newroz'a ait, Newroz bayramı coşkusunu taşıyan baharlık nitelik
nexasmezf.Özellikle, bilhassa
nexêrzf.Hayır, bilakis, yok (olumsuz yanıt)
nexobağ.Yoksa, aksi takdirde, madem öyle
nexoşsf.→ nexweş
nexşdiş.→ neqiş
nexşediş.Harita, kroki, plan, taslak
nexşebender. & diş.Haritacı, nakkaş, desen çizen veya plan kuran usta tasarımcı
nexşekêşer. & diş.Ressam, desinatör, kumaş ve halı üzerine motif çizen sanatkâr
nexşekêşîdiş.Desinatörlük, harita ve motif çizim sanatı
nexşesazer. & diş.Planlayıcı, mimari veya grafik proje tasarımcısı
nexşesazîdiş.→ nexşekêşî
nexşînsf.Nakışlı, desenli
nexter.Başlık parası, drahoma
nexwazsf.İsteksiz, gönülsüz
nexwazîdiş.→ nexwaz
nexwendîsf.Okumamış, okuma yazma bilmeyen; eğitimsiz
nexweşsf.Hasta, rahatsız, sayrı
nexweşdîtîsf.Hastalık çekmiş, dert görmüş, hasta bakımında tecrübe kazanmış…
nexweşiya şekirdiş.Şeker hastalığı, diyabet
nexweşîdiş.Hastalık, maraz, dert, illet
nexweşvaner. & diş.Hastabakıcı, hemşire, hasta sağlığıyla ilgilenen sağlık emekçisi
nexweşvanîdiş.Hastabakıcılık, hemşirelik mesleği ve hasta bakım sanatı
nexweşxanediş.Hastane, şifahane
neyarer. & diş.Düşman, hasım, yağı
neyaranesf.→ nedost
neyarhezsf. & er.Düşman yanlısı, düşmana yaranan, hıyanet eğilimli kimse
neyartîdiş.Düşmanlık, husumet, hasımlık, düşmanca tutum
neyasayîsf.Yasa dışı
neyînîsf.Olumsuz, menfi, negatif, yapıcı olmayan bakış veya yaklaşım
neynikdiş.Ayna
neynikvaner. & diş.Aynacı, ayna imal eden, kesen veya süsleyen cam sanatkârı
neynûkdiş.Tırnak (el ve ayak tırnağı)
nezaketdiş.Nezaket, incelik, görgü kurallarına bağlılık, zarafet
nezaketdarsf.Nazik, kibar, terbiyeli, zarafet sahibi kimse
nezansf. & er.Cahil, bilgisiz, bilmez, görgüsüz kimse
nezanîdiş.Cahillik, cehalet, bilgisizlik
nezîrdiş.Adak, nezir, adanan şey veya şartlı vaat

nê

nêçîrdiş.Av, avlanma
nêçîrkirinf. gçl.Avlanmak
nêçîrvaner.Avcı, av vuran usta
nêçîrvanîdiş.Avcılık, avcılık mesleği ve uğraşı
nêngonkdiş.→ nogin
nêrsf. & er.Erkek (hayvan veya insan)
nêregurer.Erkek kurt
nêrehirçer.Erkek ayı
nêrekerer.Erkek eşek, aygır eşek
nêrekewer.Erkek keklik
nêrevaner.Gözcü, nöbetçi, gözetleyici, keşifçi
nêrevanîdiş.Gözcülük, gözetleme, keşif faaliyeti
nêrgehdiş.Bakış açısı, perspektif, hadiselere bakılan düşünce mevzii
nêrgizdiş.Nergis çiçeği (Narcissus)
nêrikdiş.Çiçeğin erkek organı, stamen, polen taşıyan organ
nêrîer.Teke, erkeç, üç yaşındaki erkek keçi
nêrînf. gçl. & diş.Bakmak, seyretmek, temaşa etmek, göz gezdirmek
nêrîngehdiş.Gözlem yeri, seyir tepesi, manzara izleme noktası
nêrînkêşsf.Bakışları üzerine çeken, dikkat celbedici, göz alıcı güzellik…
nêtdiş.Niyet, maksat, gaye, amaç
nêzdiş.Açlık, kıtlık
nêzîksf. & ed.Yakın, yakında
nêzîkatîdiş.Yaklaşım, tutum
nêzîkayetîdiş.Yakınlık, akrabalık ve hısımlık bağı, samimiyet
nêzîkayîdiş.Yakınlık, yakın olma; yaklaşma
nêzîkbûndiş.Yaklaşma, yakınlaşma, mesafenin azalması süreci

ni

ni-önekŞimdiki ve gelecek zamanda 'karîn' (yapabilmek) ve 'zanîn'…
niçikandinf. gçl.Çakmak, saplamak, sokmak (ör. toprağa kazık çakmak)
nifirdiş.Beddua, ilenç, lanet
nifrandiş.→ nifir
nifşdiş.Kuşak, nesil, jenerasyon
nifûsdiş.Nüfus, ahali sayısı, bir memlekette yaşayan fertlerin bütünü
nihazf.Şimdi, şu anda
nihaddiş.Fıtrat, yaratılış, mizaç, tabiat ve asıl cevher
nihadpaksf.Temiz fıtratlı, pak yaratılışlı, içi dışı bir olan kimse
nihaldiş.→ newal
nihênsf.Gizli, saklı
nihênîdiş. & sf.Sır, gizem; gizli, saklı, gözden ırak olan
nihênîbûndiş.→ nihênîtî
nihênîdarsf.Gizemli, esrarlı, içinde derin sırlar barındıran menzil veya…
nihênîtîdiş.Gizlilik, mahremiyet, sır tutma ve saklama erdemi
nihêrînf. gçl. & diş.→ nêrîn
nijader.Irk, soy, nesil, köken
nijadnasîdiş.Irkbilim, antropoloji, insan ırklarının köken ve fiziki…
nijadperestsf.Irkçı
nijadperestîdiş.Irkçılık
nijandinf. gçl.Taşları üst üste dizerek örmek, taş duvar örmek/inşa etmek
nijdediş.Akıncı kolu, çapulcu/yağmacı çetesi, haydut grubu
nijdevaner.Eşkıya, haydut, yol kesici, harami
nijdevanîdiş.Eşkıyalık, haydutluk, yol kesicilik
niked.Yanında, nezdinde, katında
nikhadiş.Nikâh, evlenme akdi
nikiler.Gaga (kuş gagası)
nikilbeşsf. & diş.Gagası yarık kuş türü; iki renkli gagalı dağ kuşu
nikildarsf.Gagalı, belirgin ve sivri bir gagaya sahip olan kuş cinsi
nimêjdiş.Namaz, ibadet
nimêjdarer. & diş.→ nimêjker
nimêjkerer. & diş.Namaz kılan, ibadetine sadık, dindar kimse
nimêjxanediş.Mescit, namazgâh, küçük ibadethane odası
nimûnediş.Örnek
nimûneyîsf.Örnek niteliğinde olan, model teşkil eden, kusursuz ve numunelik
nimzayîdiş.→ nizmî
niqandinf. gçl.Göz yummak, göz kırpmak, gözlerini kapatıp açmak
niqitkdiş.Damla (sıvı damlası)
niqtediş.→ niqitk
niqutdiş.→ niqitk
nirxdiş. & er.Değer, kıymet, paha, ehemmiyet
nirxandinf. gçl.Değerlendirmek, paha biçmek, takdir etmek
nirxzaner. & diş.→ nerxzan
nisêdiş.→ nizar
niskdiş.Mercimek (Lens culinaris)
nişangehdiş.→ nîşangeh
nişîver. & zf.İniş, yokuş aşağı eğim, meyil
nişîwîdiş. & zf.→ nişîv
nişkdiş.→ nişkêva
nişkêvazf.Ansızın, birdenbire, aniden
nişteer. & diş.→ niştecî
niştecîer. & diş.Yerleşik, oturan kimse, sakin, bir yerde mukim olan, ikamet…
niştimanperwerîdiş.→ neteweperwerî
niştinf. gçsz.→ dafirîn
niştirdiş.Mızrak, kargı
niştîmandiş.Vatan, yurt, memleket
nitirandinf. gçl.Tasvir etmek, betimlemek, canlandırmak
nivandiş.Sığınak, barınak, korunacak yer
nivandinf. gçl.Uyutmak, yatağa yatırmak; narkoz vermek, uyuşturup uyutmak…
nivistinf. gçsz.Uyumak, uykuya dalmak, yatmak
nivistîsf.Uyumuş, uykuya dalmış, dinlenmeye çekilmiş; sakinleşmiş
nivişker.→ nîvişk
niviştdiş.Muska, tılsım, hamayil
nivîndiş. çoğ.Yatak, döşek, yatak takımı
nivîsdiş.Yazı, hat sanatı, alfabe karakterleri
nivîsandinf. gçl.Yazmak
nivîsardiş.Yazı, makale
nivîsevaner. & diş.→ nivîskar
nivîsgehdiş.Büro, ofis, yazıhane
nivîsînf. gçl.Yazmak, kaleme almak
nivîskdiş.Kitap, kitapçık, risale, broşür
nivîskarer. & diş.Yazar, edip, muharrir
nivîskarîdiş.Yazarlık
nivîsxanediş.Yazıhane, büro, ofis, çalışma odası
nivîşker.→ nîvişk
nivîşkansf.Engelli, sakat, felçli, çolak; bitmemiş, yarım kalmış
nixamtinf. gçl.Örtmek, kaplamak, bürümek
nizarer.Kuzey yamaç, dağın veya vadinin güneş görmeyen gölgeli tarafı…
nizediş.Mızrak, süngü
nizmsf.Alçak, basık
nizmîdiş.Alçaklık, basıklık, çukurluk; alçakgönüllülük

nî

nîgardiş.Resim, tasvir, nakış, minyatür veya tablo
nîgardarsf.Resimli, nakışlı, minyatürlerle süslenmiş kitap veya kumaş
nîgargehdiş.Resim galerisi, sergi salonu, sanat eserlerinin sergilendiği…
nîgarkêşer. & diş.Ressam, tasvir yapan sanatçı
nîgarvaner. & diş.Ressam, tasvir ve minyatür ustası sanatkâr
nîgarvanîdiş.Ressamlık, resim sanatı, tasvir ustalığı
nîkdiş.Çengel, kanca; sivri uç; tığ, örgü iğnesi çengeli
nîqaşdiş.Tartışma, münakaşa
nîrer.Boyunduruk (çifte koşulan öküzlerin boyunduruğu)
nîreer.Mertek, tavan kirişi, hatıl…
nîrebandiş.Boyunduruk bağı, öküzleri sabana bağlayan sağlam deri kayış
Nîsandiş.Nisan ayı
nîşandiş.İşaret, iz, alamet, hedef; simge, gösterge, delil
nîşanbexşsf.Nişan bağışlayan, taltif eden, madalya veren devlet reisi
nîşandanf. gçl. & diş.Göstermek, işaret etmek, sergilemek, delil olarak sunmak
nîşandêrsf. & diş.Gösterge, işaretçi, bir manayı gösteren sembol veya ibare
nîşaneyên nexweşiyêdiş. çoğ.Hastalık belirtileri, semptomlar
nîşangehdiş.Hedef tahtası, nişan alanı, atış talimgâhı
nîşankirindiş.İşaretleme, tescilleme, damgalama veya nişanlama merasimi
nîşankirîsf.→ îşaretdar
nîver. & ed.Yarım, buçuk
nîvandiş.→ sitar
nîvderzîndiş.Yarım düzine, altı tane
nîvgiravdiş.Yarımada
nîvişker.Tereyağı, taze tereyağı
nîvîndiş.Çağla, ham yeşil badem
nîvrodiş.Öğle, öğle vakti
nîvrobardiş.Öğle sıcağı dinlenmesi, gün ortası sıcağında gölgede verilen…
nîvsaetdiş.Yarım saat, otuz dakika
nîvzanîsf. & diş.→ kêmzanîn
nîvzînîsf.Eyere alıştırılmakta olan, yeni eyerlenen (at, tay)
nîzediş.→ rim

no

nosf.Acı, zehir gibi acı (biber vb.); sert, keskin
nobedçîdiş.→ nobetdar
nobetdiş.Sıra, nöbet sırası
nobetdarer.Nöbetçi, muhafız, karakol bekçisi, gözcü
nobetgêrer. & diş.Nöbetçi, nöbet devriyesi tutan muhafız veya güvenlik görevlisi
nobetxanediş.Nöbetçi kulübesi, karakol, muhafızların beklediği oda
nogindiş.Düve, iki-üç yaşında henüz buzağılamamış genç inek
nojdarer. & diş.Doktor, hekim, tabip
nojdarîdiş.→ bijîşkî
nokdiş.Nohut (Cicer arietinum)
nokezf.→ niha
nokerer.Hizmetkâr, uşak
nolaed.Gibi, misali, tıpkı
nolaheqsf. & zf.Haksızca, layık olmayarak, hakkaniyete sığmayan tarzda
noqsf.Noq bûn suya dalmak, suya batmak; noq kirin daldırmak, suya…
noqavdiş.Denizaltı
norînf. gçsz.Kükremek, gürlemek, aslan veya yırtıcı hayvan gibi bağırmak
norînîdiş.Kükreme, nara, gürleme sesi
normalsf.Normal, olağan
notsayıDoksan sayısı (90)
noterer. & diş.Noter, resmi tasdik makamı
nozdehsayıOn dokuz sayısı (19)

nu

nuhîdiş.Yenilik, yeni olma durumu
nuhusf.→ nû
nuqroskdiş. çoğ.Uyuklama, başın öne düşmesi (uyku sersemliğiyle)
nuquçdiş.Çimdik, fiske
nuqutinf. gçsz.Damlamak, damla damla akmak
nuxurîer. & diş.İlk doğan evlat, ailenin ilk çocuğu, en büyük erkek çocuk/kardeş
nuxurîtîdiş.İlk çocukluk, ailenin ilk göz ağrısı olma şerefi ve makamı

nû

nûsf.Yeni, taze
nûavasf.→ nûsaz
nûbihardiş.İlkbahar başlangıcı, nevbahar, baharın ilk taptaze günleri
nûbûndiş.Yenilenme, yenilik, tazelenme, yeniden doğuş süreci
nûçapsf.→ nûderketî
nûçediş.Haber, havadis, duyuru, rapor
nûçedêrer. & diş.→ pêşgo
nûçegihaner. & diş.Muhabir, haberci, basın bülteni toplayan gazeteci
nûçegihanîdiş.Muhabirlik mesleği, haber toplama ve aktarma faaliyeti
nûçenamediş.Bülten, haber mektubu, resmi veya özel haber bildirisi
nûçevaner. & diş.→ nûçegihan
nûderketîsf.Yeni çıkmış, yeni yayımlanmış, piyasaya taze sürülmüş eser veya…
nûjensf.Modern, çağdaş, güncel; yepyeni
nûjenbarsf.→ enerjiya nûjenbar
nûjenbûndiş.Modernleşme, çağdaşlaşma, yenileşme atılımı
nûjenhezsf.Yenilikçi, modernleşme yanlısı, yenilikleri seven düşünür
nûjenîdiş.Modernlik, çağdaşlık, asrîlik durumu
nûjenkarer. & diş.Reformcu, ıslahatçı, yapıyı modernize eden usta veya lider
nûnerer. & diş.Temsilci, vekil, mümessil
nûnertîdiş.Temsilcilik, vekillik, temsil görevi
nûrdiş.Nur, ışık, aydınlık, ziya
nûrbedewsf.Nurlu ve güzel, yüzünden nur damlayan, aydınlık simalı zat
nûrdarsf.Nurlu, ışıklı, pırıltılı, aydınlatıcı fener veya sima
nûrîdiş.Dörtlü grup veya bir düzinenin üçte biri…
nûsazsf.Yeni kurulan, yeni inşa edilen, taze tesis edilmiş yapı veya…
nûtikdiş.Yavru bit, sirkeden yeni çıkmış bit yavrusu
nûvekirindiş.Güncelleme, yenileme
nûxwazsf.Yenilikçi, reformist, eskiyi aşmak isteyen düşünür
nûxwazîdiş.Reformizm, yenilikçilik akımı, toplumu yenileştirme ideolojisi
nûzîner.Eyer vurulabilecek yaşa gelmiş dört yaşındaki tay veya at